Gorączka Zachodniego Nilu (WNF) - objawy, przyczyny, leczenie

Gorączka Zachodniego Nilu (WNF) jest wirusową chorobą zakaźną przenoszoną przez komary. Po raz pierwszy opisano ją w Ugandzie w 1937 roku, a od tego czasu wirus rozprzestrzenił się na wiele innych regionów, w tym Amerykę Północną, Europę i Bliski Wschód. WNF może przebiegać w formie łagodnej lub ciężkiej, a niektóre przypadki mogą prowadzić do poważnych powikłań. Sprawdź, jak wygląda przebieg tej choroby i jak można ją leczyć.

Gdzie występuje gorączka Zachodniego Nilu?

Gorączka Zachodniego Nilu jest problemem globalnym. Choć pierwotnie występowała w regionach tropikalnych i subtropikalnych, w tym w Afryce, Azji i na Bliskim Wschodzie, w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat wirus rozprzestrzenił się na Europę, Amerykę Północną, a także niektóre części Australii. Jak obecnie wygląda sytuacja?

• Afryka i Bliski Wschód są uznawane za regiony endemiczne, gdzie wirus jest stale obecny i regularnie dochodzi do wybuchów epidemii;

• W Europie przypadki WNF notowane są głównie w południowej części kontynentu, szczególnie w krajach takich jak Grecja, Włochy, Rumunia, i Węgry. Ostatnie lata przyniosły wzrost liczby przypadków, co może być związane z globalnym ociepleniem i zmianami klimatycznymi sprzyjającymi rozprzestrzenianiu się komarów;

• W Stanach Zjednoczonych wirus Zachodniego Nilu został po raz pierwszy wykryty w 1999 roku w Nowym Jorku, a od tego czasu rozprzestrzenił się na większość terytorium USA, z przypadkami również w Kanadzie i Meksyku.

Objawy Gorączki Zachodniego Nilu. Co trzeba wiedzieć?

Objawy Gorączki Zachodniego Nilu mogą różnić się w zależności od indywidualnego przypadku i postaci choroby. Większość osób zakażonych wirusem nie ma objawów (około 80%), ale u pozostałych mogą wystąpić:

• gorączka, która często jest jednym z pierwszych objawów. Może utrzymywać się przez kilka dni;

• intensywne bóle głowy, które mogą być trudne do zniesienia i towarzyszyć gorączce;

• bóle mięśni, które mogą obejmować całe ciało, powodując ogólne uczucie osłabienia organizmu;

• wysypka pojawia się w niektórych przypadkach, zazwyczaj w postaci małych czerwonych plam na skórze;

• nudności i wymioty, które często towarzyszą gorączce i mogą prowadzić do odwodnienia.

W cięższych przypadkach Gorączki Zachodniego Nilu pojawiają się również:

• zapalenie mózgu, czyli stan zapalny w mózgu prowadzący do bólu głowy, sztywności karku, zaburzeń świadomości i drgawek;

• zapalenie opon mózgowych, które objawia się gorączką, bólem głowy, sztywnością karku oraz objawami neurologicznymi;

• upośledzenie funkcji poznawczych: problemy z pamięcią, koncentracją oraz inne objawy neurologiczne mogą wystąpić w cięższych przypadkach.

Jakie są przyczyny Gorączki Zachodniego Nilu?

Gorączka Zachodniego Nilu jest przenoszona przez komary, a dokładnie przez samice komarów z rodzaju Culex, które mogą być zakażone wirusem. Komary zakażają się wirusem poprzez picie krwi od zakażonych ptaków, które są naturalnym rezerwuarem wirusa. Następnie komary mogą przenosić wirusa na ludzi poprzez ukąszenia.

Uwaga! Wirus Zachodniego Nilu nie jest przenoszony bezpośrednio z człowieka na człowieka. W bardzo rzadkich przypadkach wirus może być przenoszony przez transfuzje krwi, przeszczepy organów lub (z matki na dziecko) podczas ciąży, karmienia piersią lub porodu.

Jak leczyć Gorączkę Zachodniego Nilu?

W jaki sposób można wesprzeć organizm w walce z infekcją? Sprawdź najbardziej popularne sposoby.

• Leczenie objawowe - przy wystąpieniu łagodnych objawów, najczęściej stosuje się leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, takie jak ibuprofen czy paracetamol;

• Nawadnianie - w przypadku pojawienia się gorączki i wymiotów ważne jest, aby utrzymać odpowiedni poziom nawodnienia. Płyny doustne lub płyny dożylne mogą być stosowane w celu uzupełnienia utraty wody i elektrolitów;

• Hospitalizacja -  przy cięższym przebiegu choroby, czyli wystąpieniu na przykład zapalenia mózgu czy zapalenia opon mózgowych, może być konieczna hospitalizacja i intensywna opieka medyczna. Obejmują one zwykle działania związane z leczeniem objawowym, leczenie przeciwzapalne oraz wsparcie w oddychaniu i krążeniu.

Jak chronić się przed zarażeniem?

Zapobieganie zakażeniu wirusem Zachodniego Nilu polega głównie na ochronie przed ukąszeniami komarów. Co możesz zrobić? Pamiętaj o stosowaniu środków owadobójczych (repelentów), noszeniu odzieży ochronnej oraz unikaniu miejsc, gdzie aktywność komarów jest szczególnie duża, zwłaszcza o zmierzchu i świcie.

Dodatkowe środki ostrożności, o których warto pamiętać:

• Moskitiera - należy używać jej w miejscach, gdzie komary mogą łatwo dostać się do środka;

• Siatki ochronne w oknach pomieszczeń;

• Eliminacja siedlisk komarów - na bieżąco usuwaj stojącą  wodę, która jest idealnym miejscem do rozmnażania się komarów. Takie proste czynności mogą znacznie zmniejszyć ryzyko zakażenia.

Jednym z największych wyzwań w walce z WNF jest brak specyficznego leczenia i szczepionki dla ludzi (chociaż trwają badania nad jej opracowaniem). Istnieje natomiast szczepionka dla koni, które są również narażone na wirusa. Warto też podkreślić, że globalne ocieplenie i zmiany klimatyczne prowadzą niestety do rozszerzania się zasięgu występowania komarów, zwiększając ryzyko epidemii WNF w nowych regionach, na przykład na południu Europy. Monitorowanie i kontrola populacji komarów, a także edukacja społeczna na temat środków zapobiegawczych, są w tym momencie najważniejszymi elementami walki z tą chorobą.

Zapoznaj się też z naszym artykułem, w którym radzimy, w jaki sposób ustrzec się przed biegunką podróżnych.