Ślad po kleszczu – jak wygląda?

Niestety ugryzienie kleszcza często pozostaje niezauważone. Dopiero po jego usunięciu wiele osób zastanawia się, czy ślad na skórze jest powodem do niepokoju. Sprawdź, jak wygląda ślad po ugryzieniu kleszcza zarażonego boreliozą, jak długo należy obserwować skórę oraz kiedy ukąszenie tego pajęczaka wymaga konsultacji medycznej. 

Jak wygląda ugryzienie kleszcza?

Kleszcze przecinają naskórek aparatem gębowym i za pomocą hypostomu, czyli struktury z drobnymi haczykami, mogą stabilnie utrzymywać się na skórze przez wiele dni.

Podczas wkłuwania się w skórę kleszcz wydziela ślinę zawierającą substancje znieczulające. Z tego powodu ugryzienie zazwyczaj jest bezbolesne i często pozostaje niezauważone. Wiele osób dostrzega pasożyta dopiero po kilku godzinach lub nawet dniach.

Jak bezpiecznie wyciągnąć kleszcza?

Po zauważeniu kleszcza trzeba jak najszybciej go usunąć. Im krócej pasożyt pozostaje wbity w skórę, tym mniejsze ryzyko przeniesienia chorób odkleszczowych. Do wyciągnięcia kleszcza najlepiej użyć pęsety lub specjalnego narzędzia dostępnego w aptece.

Kleszcza należy uchwycić jak najbliżej skóry, a następnie pociągnąć zdecydowanym, prostym ruchem do góry. Nie należy go wykręcać ani zgniatać, ponieważ może to spowodować wprowadzenie większej ilości śliny kleszcza do organizmu. Nie należy go także smarować tłuszczem czy alkoholem, gdyż zwiększa to ryzyko zakażenia. 

Miejsce po ugryzieniu należy zdezynfekować, a następnie umyć ręce. Jeśli w skórze pozostanie niewielki fragment aparatu gębowego, zwykle organizm sam go usunie, jednak najlepiej obserwować miejsce ugryzienia.

Jak wygląda ślad po ugryzieniu kleszcza? Prawidłowa reakcja skóry

Po usunięciu kleszcza pozostaje mały czerwony ślad na skórze podobny do ukąszenia komara. Czasami wokół miejsca ukąszenia pojawia się także niewielkie zaczerwienienie lub delikatny obrzęk.

U niektórych osób może wystąpić lekkie swędzenie skóry będące efektem miejscowej reakcji zapalnej. W większości przypadków ślad po ugryzieniu kleszcza zwykle znika w ciągu kilku dni.

Jak długo obserwować ślad po ukąszeniu kleszcza?

Po wyjęciu kleszcza warto obserwować skórę przez około 30 dni po ukąszeniu, ponieważ w tym czasie mogą pojawić się pierwsze objawy chorób odkleszczowych.

Obserwacja nie powinna dotyczyć wyłącznie skóry. Warto również zwrócić uwagę na objawy ogólnoustrojowe, takie jak gorączka, bóle mięśni i stawów, osłabienie, bóle głowy czy powiększenie węzłów chłonnych. 

Jeśli w ciągu kilku tygodni od usunięcia kleszcza nie pojawią się żadne niepokojące zmiany skórne ani objawy ogólne, zwykle nie ma powodów do obaw. 

Niepokojące objawy po ugryzieniu przez kleszcza

Jednym z najważniejszych sygnałów alarmowych jest pojawienie się rumienia wędrującego, czyli powiększającego się zaczerwienienie wokół miejsca po ukąszeniu. Taka zmiana może pojawić się po kilku dniach, a nawet po kilku tygodniach od ukąszenia i może świadczyć o zakażeniu boreliozą.

Niepokój powinny wzbudzić także objawy grypopodobne, takie jak gorączka, dreszcze, bóle głowy, osłabienie czy bóle mięśni i stawów. Niektóre osoby doświadczają również powiększenia węzłów chłonnych lub uczucia ogólnego rozbicia. 

Szybkie rozpoznanie ewentualnej choroby odkleszczowej ma duże znaczenie dla skuteczności leczenia. Dlatego w przypadku pojawienia się niepokojących objawów po ukąszeniu kleszcza nie należy zwlekać z wizytą u lekarza.

Najczęstsze choroby odkleszczowe

Najczęstszą chorobą odkleszczową jest borelioza. Wywołują ją bakterie z rodzaju Borrelia, które mogą powodować objawy skórne, dolegliwości ze strony układu nerwowego, stawów oraz serca. Charakterystycznym wczesnym objawem zakażenia jest rumień wędrujący. W późniejszym czasie mogą wystąpić m.in. bóle stawów, zmęczenie, zaburzenia neurologiczne czy problemy z koncentracją.

Drugą częstą chorobą jest kleszczowe zapalenie mózgu (KZM). Jest to wirusowa infekcja atakująca układ nerwowy. Początkowo objawy mogą przypominać grypę i obejmować gorączkę, bóle mięśni oraz osłabienie. U części osób choroba może jednak przejść w cięższą fazę z zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych lub mózgu. W przeciwieństwie do boreliozy, przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu dostępna jest szczepionka ochronna.

Ślad po kleszczu – kiedy udać się do lekarza?

Do lekarza należy zgłosić się, gdy zaczerwienienie wokół miejsca ugryzienia zaczyna się powiększać i pojawia się rumień wędrujący. 

Konsultacja z lekarzem jest także wskazana, gdy po ugryzieniu pojawią się dodatkowe objawy, takie jak gorączka, dreszcze, bóle mięśni i stawów, silne zmęczenie, bóle głowy czy powiększenie węzłów chłonnych. 

Skonsultować się z lekarzem warto także v sytuacji, gdy miejsce ukąszenia jest bardzo bolesne, pojawia się ropna wydzielina lub czerwony ślad po kleszczu utrzymuje się długo.

Czy brak rumienia po ugryzieniu kleszcza oznacza, że nie doszło do zakażenia boreliozą?

Brak rumienia po ukąszeniu kleszcza nie zawsze oznacza, że nie doszło do zakażenia boreliozą. Choć rumień wędrujący jest najbardziej charakterystycznym i najczęściej opisywanym objawem tej choroby, nie pojawia się u wszystkich osób zakażonych. 

Warto również pamiętać, że objawy boreliozy mogą pojawić się dopiero po pewnym czasie od ukąszenia. Z tego powodu po usunięciu kleszcza zaleca się monitorowanie organizmu i zwracanie uwagi zarówno na zmiany skórne, jak i ogólne samopoczucie.

Jeśli po ugryzieniu kleszcza pojawią się inne niepokojące objawy, nawet przy braku rumienia, należy zgłosić się do lekarza.

Jak chronić się przed kleszczami?

Najskuteczniejszym sposobem ograniczenia ryzyka ukąszenia przez kleszcza jest odpowiednia profilaktyka. Kleszcze najczęściej żyją v lasach, na łąkach, v wysokiej trawie, zaroślach, a także v parkach i ogrodach. Dlatego należy zachować szczególną ostrożność podczas spacerów v tych miejscach.

Jednym z podstawowych elementów ochrony jest odpowiedni ubiór. Warto zakładać długie spodnie, koszulki z długim rękawem oraz zakryte obuwie. Nogawki można włożyć do skarpetek, co utrudni kleszczom dostęp do skóry. 

Dobrym rozwiązaniem jest również stosowanie preparatów odstraszających kleszcze (repelentów) dostępnych v aptekach.

Po powrocie do domu bardzo ważne jest dokładne obejrzenie całego ciała. Kleszcze często przyczepiają się v miejscach, gdzie skóra jest cienka i ciepła, np. v zgięciach kolan i łokci, v pachwinach, pod pachami, na brzuchu, za uszami czy v okolicach linii włosów. Usunięcie kleszcza jak najszybciej znacząco zmniejsza ryzyko zakażenia chorobami odkleszczowymi.

Źródła:

• [https://www.gov.pl/web/wsse-gorzowwlkp/jak-sie-uchronic-przed-kleszczami](https://www.gov.pl/web/wsse-gorzowwlkp/jak-sie-uchronic-przed-kleszczami)
• [https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/gdy-ukasi-cie-kleszcz](https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/gdy-ukasi-cie-kleszcz)
• [https://upacjenta.pl/poradnik/ugryzienie-kleszcza-co-robic](https://upacjenta.pl/poradnik/ugryzienie-kleszcza-co-robic)