Dlaczego niemowlę ulewa - co zrobić?

Ulewanie u niemowląt i noworodków może budzić niepokój rodziców, szczególnie kiedy jest to ich pierwsze dziecko. Rodzice martwią się, czy ich maluch jest zdrowy, czy odpowiednio się najada i zastanawiają się nad sposobami radzenia sobie z tą dolegliwością. Ulewają zarówno dzieci karmione piersią, jak i mlekiem modyfikowanym. Jeżeli chcesz dowiedzieć się, dlaczego niemowlęta ulewają, jakie są tego przyczyny i jak można temu zapobiec, odpowiedzi znajdziesz w naszym artykule.

Czym jest ulewanie u noworodków i niemowląt?

Ulewanie pokarmu polega na bezbolesnym cofaniu się niestrawionej treści pokarmowej z przełyku. W efekcie pokarm wypływa z buzi malucha. Zwrócona w ten sposób część pokarmu ma kwaśny zapach, a konsystencją przypomina twarożek. Ulewanie, o ile nie jest częste i obfite, jest naturalnym zjawiskiem wynikającym z niedojrzałości układu pokarmowego. Ulewanie najczęściej zdarza się tuż po karmieniu, ale może także wystąpić nawet do godziny po jedzeniu. 

Do kiedy niemowlę ulewa? Dzieci zaczynają ulewać ok. 2 miesiąca życia (dotyczy to ok. 50% niemowląt). Ulewanie mija samoistnie po 6-8 miesiącu życia. Po tym okresie zwracanie pokarmu występuje u ok. 5% dzieci. 

Ulewanie a wymioty - róznice

Wiele niedoświadczonych rodziców może mylić ulewanie z wymiotami. Są to jednak dwie zupełnie inne dolegliwości. Jak wspomnieliśmy wyżej, ulewanie jest przejściowym etapem w rozwoju układu pokarmowego małego dziecka. Wymioty natomiast mogą sygnalizować chorobę, zatrucie, infekcje i wady układu pokarmowego lub alergię pokarmową (nietolerancję laktozy).

Wymioty to gwałtowne, chlustające zwracanie pokarmu, któremu towarzyszą skurcze, płacz i niepokój dziecka.  Natomiast, kiedy dziecko ulewa po karmieniu, pokarm wypływa cienką strużką. Ulewanie nie wpływa poza tym negatywnie na samopoczucie dziecka.

Przyczyny ulewania pokarmu przez noworodki i niemowlęta

Dlaczego niemowlę ulewa? Główną przyczyną ulewania pokarmu przez małe dzieci jest niedojrzałość układu pokarmowego, a dokładnie dolnego zwieracza przełyku (mięśnia oddzielającego przełyk od żołądka). Mięsień ten nie działa jeszcze sprawnie i nie zamyka się od razu po karmieniu i wówczas może dochodzić do cofania się treści pokarmowej z żołądka z powrotem do przełyku. Ponadto przełyk małych dzieci jest krótszy niż u osób dorosłych, pojemność żołądka jest mniejsza w stosunku do ilości przyjmowanego pożywienia, a opróżnianie żołądka jest wolniejsze. 

Można przyjąć, iż ulewanie pokarmu przez noworodki i niemowlęta ma dwie główne przyczyny:

• fizjologiczną - wystepującą na skutek nie w pełni wykształconego układu pokarmowego.

• mechaniczną - powstającą w związku z przedostawaniem się powietrza do przełyku wraz z pokarmem i ze złymi technikami karmienia

W przypadku przyczyn fizjologicznych ulewania należy uzbroić się w cierpliwość i po prostu przeczekać ten okres. Jeżeli chodzi natomiast o mechaniczne przyczyny ulewania, istnieją sposoby, aby je ograniczyć lub wręcz im zapobiec. 

Dlaczego niemowlę ulewa pokarm? Przyczyny mechaniczne

Do najczęstszych mechanicznych przyczyn ulewania pokarmu należą:

• szybkie i łapczywe jedzenie, które sprzyja połykaniu pęcherzyków powietrza, 

• za szybki wypływ mleka podczas ssania,

• zła technika karmienia - nieodpowiednie przystawianie niemowlaka do piersi (ułożenie na wznak).

• zbyt duża ilość pokarmu - przejedzenie.

W niektórych przypadkach ulewanie u noworodka jest symptomem rozwijającej się choroby. W sytuacji, gdy maluch obficie ulewa po każdym karmieniu i nie przybiera prawidłowo na wadze, należy skonsultować się z pediatrą.

Jak zapobiegać ulewaniu?

Co można zrobić, aby ograniczyć ulewanie u dziecka? Poniżej znajdziesz kilka sprawdzonych sposobów, o których warto wiedzieć:

• Karm dziecko częściej (co 2 - 2,5 godziny). Dzięki temu maluszek nie będzie bardzo głodny i będzie jadł spokojnie. W efekcie nie będzie połykał dużych ilości powietrza wraz z pożywieniem. 

• Nie karm płaczącego dziecka. Przed karmieniem ukołysz malucha w ramionach i poczekaj, aż się uspokoi. Dopiero wtedy rozpocznij karmienie. 

• W przypadku niemowląt karmionych piersią - odciągnij najpierw nadmiar pokarmu, by ułatwić dziecku rozpoczęcie ssania i zredukować ryzyko przejedzenia. Z kolei maluchy karmione butelką powinny mieć tak dopasowany smoczek, aby nie leciało z niego za dużo mleka.

• Zadbaj o właściwą pozycję podczas karmienia. Karmione dziecko powinno być ułożone w pozycji półleżącej, z główką znajdująca się wyżej niż reszta ciała.

• Odbijanie jest ważne. Po karmieniu zarówno piersią, jak i butelką dziecku powinno się odbić. W tym celu należy ułożyć je w pozycji pionowej (np. na ramieniu rodzica). To bardzo dobry sposób na pozbycie się powietrza z żołądka, kontrolę ulewania oraz zapobieganie powstawaniu bolesnych kolek i wzdęć. Na odbijanie można również robić przerwy podczas karmienia.

• Po karmieniu ułóż odpowiednio malucha w łóżeczku - Nie kładź dziecka na wznak. Najedzone niemowlę powinno leżeć tak, by jego główka i plecy znajdowały się nieco wyżej niż reszta ciała. Dobrą pozycją jest też pozycja boczna. Nie należy odkładać malucha od razu po jedzeniu. Dobrze poczekać ok. 20 minut i przez ten czas nosić je w pozycji pionowej lub półpionowej. 

• Jeżeli dziecko ulewa po mleku modyfikowanym, można po konsultacji z pediatrą zmienić mieszankę na mleko typu AR (anty-reflux) przeznaczone specjalnie dla ulewających maluchów).

Częste ulewanie u niemowlaka - kiedy warto udać się do lekarza?

Częste i obfite ulewanie u maluchów wymaga konsultacji z pediatrą. Należy to zrobić szczególnie w sytuacji kiedy:

• Ulewaniu towarzyszy spadek masy ciała dziecka.

• Ulewanie trwa dłużej niż 12 miesięcy życia dziecka.

• Ulewaniu towarzyszą wymioty i częste infekcje górnych dróg oddechowych.

• Dziecko jest płaczliwe i niespokojne podczas jedzenia. 

W przypadku obfitego ulewania lekarz może zalecić dodanie do mleka preparatu zagęszczającego. Występuje on w postaci w proszku, którego składnikiem jest mączka chleba świętojańskiego. W zależności od metody karmienia rozrabia się go z wodą w celu uzyskania papki, bądź też dodaje do mleka modyfikowanego, aby je zagęścić. W przypadku karmienia piersią taką papkę podaje się przed karmieniem lub w trakcie karmienia. Natomiast przy karmieniu mlekiem modyfikowanym, warto pamiętać, że mleko zmienia swoją konsystencję po dodaniu substancji zagęszczającej, dlatego może być konieczne dostosowanie wielkości dziurki w smoczku butelki. 

Nadmierne i notoryczne ulewanie może świadczyć także o różnego rodzaju dysfunkcjach ze strony układu pokarmowego. Częste ulewanie u noworodka może być objawem alergii pokarmowej na białka mleka krowiego, refluksu żołądkowo-jelitowego lub nietolerancji na laktozę. Zawsze należy monitorować reakcje malucha podczas jedzenia i w razie jakichkolwiek wątpliwości udać się po poradę do specjalisty. Jest to nasza - rodziców odpowiedzialność. 

Jak powinien wyglądać prawidłowy rozwój niemowlaka? Sprawdź kalendarz rozwoju dziecka od 6 tygodnia do 6 miesiąca życia.